Burn-out: de achteruitgang van het werknemerswelzijn

De druk op de productiviteit neemt toe. Het gebrek aan de juiste vaardigheden wordt steeds groter. Functies veranderen sneller dan we ze kunnen herdefiniëren. En AI verandert de manier waarop we over werk denken in hoog tempo. Dit alles heeft meetbare gevolgen voor het personeelsbestand; de betrokkenheid van werknemers is gedaald tot het laagste niveau sinds het begin van de pandemie, waarbij slechts 21% van de werknemers in 2025 als betrokken wordt beschouwd (Gallup).  

Hoewel stress op het werk vaak wordt afgedaan als iets 'dat nu eenmaal bij het werk hoort', schuilt er een reëel gevaar in de burn-outs die zich achter de schermen afspelen en die we tegenwoordig normaliseren. Wereldwijd zegt één op de vijf werknemers dat hun job een negatieve invloed heeft op hun mentale gezondheid: een duidelijk signaal dat organisaties prioriteit moeten geven aan welzijn (SHRM, 2025). 

Gallups State of the Global Workplace 2025 bekrachtigt dat beeld: 

• 58% van de wereldwijde werknemers heeft het moeilijk.
• 9% voelt zich ronduit ellendig op het werk.

Dat is verschrikkelijk. Als je bij HR werkt, doe je dat waarschijnlijk omdat je als mens om andere mensen geeft. We moeten er dan ook naar streven om de schade waar mogelijk te beperken en te herstellen. Maar zelfs voor de mensen buiten deze functie, die meer geven om de resultaten dan de impact op hun mensen, is er ook een noodzaak vanuit zakelijk oogpunt: een slechte geestelijke gezondheid ondermijnt namelijk direct de betrokkenheid, productiviteit en retentie van je werknemers.

De impact op jongere werknemers:  
 

Het rapport Mental State of The World van 2025 bekrachtigt de statistieken van Gallup en belicht een zorgwekkende welzijnstrend onder jongere generaties. Gen Z-werknemers (onder de 30) vertonen een sterke achteruitgang in mentale gezondheid en ervaren 'moeilijkheden of stress die hun functioneren belemmeren'. Sterker nog, de mentale gezondheid van de wereld verslechtert met elke nieuwe generatie, waardoor het cruciaal is om de gezondheid en het welzijn van je werknemers te prioriteren, wil je jouw werkplek toekomstbestendig maken.

Het onderzoek van SHRM van 2025 benadrukt de omvang van de uitdaging nog eens: 

• 31% van de Amerikaanse werknemers zegt zich gestrest te voelen door hun baan.
• 30% zou zelfs een salarisverlaging accepteren voor betere ondersteuning op het gebied van geestelijke gezondheid 

Naarmate oudere werknemers met pensioen gaan, kun je verwachten dat deze aantallen toenemen en dat het personeel dat hen vervangt steeds meer ondersteuning nodig heeft.  

Managers en de impact van versnipperde verantwoordelijkheden: 
 

Er is veel informatie te vinden over de specifieke impact van burn-out op managers. Managers hebben het gevoel nóg meer onder druk te staan dan andere groepen werknemers. Dit is zorgelijk gezien hun centrale rol als schakel tussen de strategie van de organisatie en de dagelijkse uitvoering. Volgens Gallup zijn managers verantwoordelijk voor 70% van de variatie in teambetrokkenheid. Dat heeft direct invloed op de prestaties van andere medewerkers en dus op je algehele productiviteit. 

Hoe is het zover gekomen? Door de wereldwijde druk om het aantal managers te verminderen, hebben veel organisaties geen 'professionele managers' meer. Waar management ooit als een doel op zich werd beschouwd, is de verwachting tegenwoordig bijna altijd dat managers, naast hun leiderschapstaken, ook een specialistische functie vervullen. 

Op zichzelf is dat misschien best wel haalbaar. Maar voeg daar de toenemende economische onzekerheid, impact van de pandemie en opkomst van matrixmanagement als kostenbesparende strategie aan toe en dan zien we dat veel managers tegenwoordig teams van 10-20 mensen moeten aansturen. Toch zegt slechts 44% van hen formele training te hebben ontvangen voor hun functie (Gallup, 2025).  

Als we managers opnieuw willen betrekken, moeten we ofwel herzien wat die functie fundamenteel inhoudt, of hen de middelen, opleiding en tijd geven zodat ze hun werk naar behoren kunnen uitoefenen. In het huidige systeem worden managers overbelast en worden werknemers onvoldoende ondersteund. Het is dan ook geen wonder dat de betrokkenheid sterk afneemt.